CZY RYSOWANIE I MALOWANIE MUSI BYĆ TRUDNE I BRUDNE?

I Gryzmoły i głowonogi

Do mniej więcej czwartego roku życia dziecko rysuje kreski, wijące się i krzyżujące się linie. Etap ten nazywany jest przez psychologów okresem bazgrot ( lub fazą przedfiguratywną ). To co dziecko narysowało, może być jeszcze wszystkim np. słońcem, jeżem, choinką. Nie obawiaj się zatem, że brak mu zdolności plastycznych. Nie strofuj także i nie zawstydzaj; ,,Nie potrafisz narysować choinki?r1; Okres bazgrot wkrótce minie.
Na rysunkach 3-latków zaczynają się pojawiać tzw. głowonogi czyli duże koła z licznymi odnóżami. Z czasem zamieniają się one w ludzi i zwierzęta.

II Rysowanie

Rysowanie jest doskonałym ćwiczeniem ręki, ogromnie ważnym dla rozwoju własnej koncepcji budowania kształtu na płaszczyźnie a następnie podjęcia trudnego zadania związanego z pisaniem liter.

By rysować dziecko musi wyważyć i dostosować energię różnych partii mięśni ramienia, przedramienia, nadgarstka, dłoni i palców.
Trzeba się jeszcze upewnić, czy dziecko poprawnie trzyma narzędzie do rysowania ( kredkę czy ołówek ).

Przyczyną niechęci dzieci do rysowania, malowania a później pisania jest często niewłaściwy sposób trzymania i stan narzędzia do rysowania, malowania czy pisania. Poprawnego trzymania narzędzia uczymy od samego początku zabaw malarskich i graficznych dziecka. Już trzylatki mogą osiągnąć dużą dojrzałość we właściwym trzymaniu i właściwym użyciu narzędzia do zabaw malarskich i graficznych.

Właściwe trzymanie wymaga objęcia trzema palcami ( kciukiem, palcem wskazującym i środkowym ) narzędzia w odległości ok. 1,5 cm od czubka i ułożenia go między kciukiem i palcem wskazującym. Tak trzymamy narzędzie w czasie rysowania i pisania. Malujemy trzymając pędzel w odległości 5-7 cm od końca.

Dzieci mają trudności z właściwym trzymaniem narzędzi do rysowania, malowania a następnie pisania, gdyż nie są informowane przez dorosłych o właściwym sposobie trzymania. Rodzice są niekiedy błędnie informowani, że w początkowym okresie dziecko może trzymać narzędzie do zabaw graficznych i malarskich zupełnie dowolnie. Niewłaściwy chwyt się utrwala, a potem dziecko męczy się w czasie działań graficzno-malarskich. Nakłanianie (przymuszanie) do działań pogłębia tylko niechęć. Zmuszane do wykonywania działań malarskich i graficznych nabywa nerwicy graficznej.

- Zbyt mocna kreska może oznaczać, że dziecko nie panuje nad naciskiem dłoni lub, że ma za dużo energii, której nie potrafi rozładować,

- Słabe, chaotyczne kreski mogą świadczyć o słabym napięciu mięśniowym; uniemożliwia ono rozwój umiejętności plastycznych. Należałoby często powtarzać zabawy w lepienie: masą solną, plasteliną, ciastoliną. Ugniatanie, rwanie papieru, zgniatanie gazet, lepienie ze śniegu, zabawy piaskiem- budowanie, przesypywanie. Organizować zabawy paluszkowe, dbać o prawidłowe trzymanie narzędzia pisarskiego. Zachęcać do budowania i konstruowania z małych klocków plastikowych np. lego.

III Przygotuj warsztat małego malarza

- Twój maluch powinien zawsze mieć dostęp do kredek, farb, węgla, kolorowej kredy, plasteliny a czasem ciastoliny lub masy solnej. Szczególne znaczenie dla wyrażania i odreagowywania uczuć ma malowanie całymi dłońmi. Pozwalaj na to jak najczęściej.



Aby uniknąć artystycznego bałaganu:

- Przykryj stół lub podłogę folią lub ceratą (można też podłożyć gazety);

- Załóż małemu artyście stary podkoszulek r11; dzięki temu nie będziesz stresować dziecka ciągłym przypominaniem ,,Uważaj, bo się pobrudzisz!r1;

- Postaw w dogodnym miejscu wiaderko z wodą (miskę) oraz ściereczkę, by dziecko mogło w razie potrzeby umyć sobie ręce, nie chodząc po całym mieszkaniu i nie rozchlapując farby.

IV Propozycje ćwiczeń na usprawnianie ręki
http://www.przedszkole15.nsm.com.pl/readarticle.php?article_id=32

1. Ćwiczenia na rotację dłoni

- Stukanie i wybijanie rytmu częścią zewnętrzną i wewnętrzną dłoni,

- zabawa w dyrygenta,

- rysowanie kółek ruchem dośrodkowym i odśrodkowym; zakrywanie i odkrywanie małego przedmiotu położonego na stole,

- gra w ,,łapkir1;,

- pokazywanie na polecenie obrazków naklejonych na zewnętrzną i wewnętrzną część dłoni np., słońce i chmury,

- zamiatanie na szufelkę,

- nawijanie wełny na kłębek.

2. Ćwiczenia na różnicowanie palców

- Siłowanie się palcami z partnerem,

- oblizywanie na polecenie palców umoczonych w różnych smakach,

- zabawy paluszkowe,

- zabawy w plastelinie, masie solnej,

- przenoszenie palcami małych przedmiotów,

- toczenie małej piłki między palcami,

- sprawdzanie różnych faktur palcami (bez kontroli wzroku),

- zapinanie guzików, portfela nie patrząc na ręce

- pstrykanie kapsli,

- darcie papieru poszczególnymi palcami,

- ugniatanie gąbki poszczególnymi palcami,

- obieranie palcami ugotowanych jajek, ziemniaków,

- rysowanie palcem w kaszy,

- wystukiwanie rytmu poszczególnymi palcami,

- ściskanie poszczególnymi palcami piszczącej zabawki.

V Posługiwanie się nożyczkami

Należy zwrócić uwagę, w jaki sposób dziecko posługuje się nożyczkami oraz ruchy palców. Najczęściej dzieci posługują się kciukiem i palcem wskazującym, co utrudnia lub uniemożliwia ruchy, które zapewniłyby cięcie. Należy korygować, umiejscowić uchwyt nożyczek na kciuku i palcu środkowym, palec wskazujący wspomaga ruchy nożyczek w czasie cięcia. Będą to wielokrotne próby, zanim nastąpi prawidłowe cięcie różnorodnych materiałów. Ze względu na bezpieczeństwo dziecka należy zapewnić nożyczki o zaokrąglonych końcówkach i dostosowane wielkością do dłoni dziecka.

Masa solna: 1 kg mąki, niecały kilogram soli, niecała szklanka oleju, dodać wody w miarę potrzeby - wyrobić ciasto o konsystencji ciasta pierogowego i masa gotowa.


Opracowała: Elżbieta Przysowa